Δυο είναι τα μεγαλύτερα προβλήματα της ανάπτυξης του τουρισμού στη Σκύρο. Πρώτο και κυριότερο η δυσκολία πρόσβασης , μιας και ο μόνος τρόπος μεταφοράς είναι από ένα και μόνο λιμάνι αυτό της Κύμης το οποίο είναι ενός και μόνου προορισμού αυτού της Σκύρου. Δεύτερο πρόβλημα είναι αυτό της πολύ μικρής τουριστικής περιόδου. Είναι πολύ λυπηρό  το φαινόμενο, τέλη Αυγούστου να συναντάς μαγαζιά με λουκέτο.    

Για το πρώτο θέμα έχουν ειπωθεί πάρα πολλά και θα ειπωθούν πολλά και αργότερα. Για το δεύτερο θέμα αυτό της επιμήκυνσης προτάσεις μπορούν να καταχωρηθούν πολλές.

Μία από τις σημαντικές δράσεις αποτελεί και το δίκτυο μονοπατιών για πεζοπόρους. Μια εναλλακτική δυνατότητα τουρισμού είναι ο τουρισμός των φυσιολατρών που θα προσελκυθούν κύρια από τις ομορφιές και τα ενδιαφέροντα στοιχεία του νησιού.

Η ανάπτυξη ενός δικτύου μονοπατιού για πεζοπόρους αποτελεί ένα πολύ σημαντικό βήμα για περιοχές όπως η Σκύρος που θα έπρεπε να στοχεύει σε  ένα πρότυπο μοντέλο αγρουτουριστικής ανάπτυξης.

Παλιά μονοπάτια που χρησίμευαν για κάθε είδους μεταφορά και επικοινωνία υπάρχουν μέχρι σήμερα σ’ όλο το νησί , αλλά σιγά - σιγά καταστρέφονται ή ξεχνιούνται.

Τα μονοπάτια αυτά προσφέρονται για μια καλή γνωριμία με το δομημένο χώρο (οικισμοί, σπηλαιώδεις εκκλησίες και άλλα μνημεία,  κ.λ.π.) αλλά και το φυσικό (χλωρίδα, πανίδα, σπήλαια, τοπία ιδιαίτερου φυσικού κάλλους,παραλίες) περιβάλλον.

Δίνεται η δυνατότητα σε ανθρώπους που έχουν νέες ιδέες και φαντασία να δώσουν στην περιοχή ένα διαφορετικό χρώμα και να αναδείξουν την ομορφιά του Σκυριανού ιστορικού τοπίου.
Αναγκαία προϋπόθεση για την ανάπτυξη αυτής της μορφής τουρισμού είναι η προστασία του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος από την κατασκευαστική αυθαιρεσία εντός αλλά και εκτός των οικισμών.

Ο δήμος Σκύρου πρέπει να προχωρήσει σε ένα σχέδιο δράσης που θα περιλαμβάνει τα παρακάτω:

Χάραξη, σήμανση και καθαρισμό των μονοπατιών ανά τακτά χρονικά διαστήματα ώστε να εξασφαλίζεται η ελεύθερη προσπέλαση των περιπατητών.

Στο Δίκτυο μονοπατιών πρέπει να ενταχθούν  και περίπτερα για ενημέρωση των επισκεπτών.

Δημιουργία Μουσείου Φυσικής Ιστορίας ή Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης που θα μπορεί να δώσει τη δυνατότητα στον επισκέπτη  να γνωρίσει την πανίδα, τη χλωρίδα, τη γεωλογία μέσα από την περιγραφή και παρουσίαση της διαστρωμάτωσης των πετρωμάτων.

Την έκδοση εντύπου με τους χάρτες των μονοπατιών, φωτογραφίες αξιόλογων τοπίων που θα συναντήσει ο πεζοπόρος, τα βότανα της Σκύρου που μπορεί να βρει και να παρατηρήσει την κάθε εποχή χρόνου.

Μέσα στο χάρτη πρέπει να υπάρχουν οι παλιές τοπωνυμίες γιατί δείχνουν την ιστορία κύρια της χλωρίδας και της πανίδας από τα παλαιότερα χρόνια .

Για να λειτουργήσει το Δίκτυο των μονοπατιών πρέπει πάνω στις δράσεις που προανέφερα να εργασθούν και ειδικοί (όπως π.χ. Αρχιτέκτονας, Τοπογράφος, Βιολόγος, Γεωλόγος) και να εκπονήσουν μελέτη για τη σωστή υλοποίηση του σχεδίου.

Πολλές από τις εργασίες μπορούν να γίνουν με τη συνεργασία νέων εθελοντών μέσω του Εθνικού Ιδρύματος Νεότητας όπως στην περιοχή Ζαγορίου που συμμετείχαν νέοι από όλη την Ευρώπη.

Η επικέντρωση του εναλλακτικού αυτού σχεδίου πάνω στο Δίκτυο μονοπατιών και το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας με ένα σωστό προγραμματισμό θα δημιουργήσει σταδιακά την υποδομή για ένα πρότυπο μοντέλο οικολογικού, φυσιολατρικού και μορφωτικού τουρισμού.

Σήμερα υπάρχουν χιλιάδες άνθρωποι που αναζητούν μια άλλη ποιότητα από τις διακοπές τους και έλκονται από τον τουρισμό μικρής κλίμακας που είναι συμβατός με το περιβάλλον και δίνει τη δυνατότητα μιας βαθειάς και γνήσιας επικοινωνίας με τις τοπικές κοινότητες.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΡΑΤΖΗΣ.

Με πλούσια θεματογραφία ,όπως πάντα, κυκλοφόρησε το τεύχος Απριλίου των Σκυριανών Νέων.

Πρωτοσέλιδο  και  κυρίως άρθρο είναι οι Σχολιασμοί και η αναφορά στο Ενημερωτικό Δελτίο του Δήμου Σκύρου. Στην πρώτη σελίδα επίσης θα διαβάσετε το Δελτίο Τύπου της Νομαρχίας για την πορεία έργων του λιμανιού της Λιναριάς.

Στην δεύτερη σελίδα οι μόνιμες στήλες και η μηνιαία σας περιληπτική ενημέρωση.

Στην Τρίτη σελίδα , «Γέροι και Κορέλες στο Ίλιον»,» «τα κρουαζιερόπλοια που ήρθαν και θα έρθουν στη Σκύρο» και  «εκδήλωση  του Κυνηγετικού Συλλόγου».

Στην σελίδα 4 στις «Σημειώσεις και Σχόλια»,το υπόμνημα των φορέων και των κατοίκων της Σκύρου και τους λόγους εναντίωσης στην τοποθέτηση 111 ανεμογεννητριών στο νησί.

Στις σελίδες 5,6,7 δημοσιεύετε η φετινή σάτιρα της Σκυριανής Τράτας.

Στην σελίδα 8 τρέχουσα επικαιρότητα. Στην σελίδα 9 «Έκθεση πεπραγμένων Δ.Σ. Συλλόγου Σκυριανών».Στην σελίδα 10 η Σούλα Φραγκούλη θυμάται και μας φέρνει ολοζώντανα εικόνες.,χρώματα και μυρωδιές κατευθείαν από την ψυχή της.

Στην σελίδα 11 τα Σκυριανά Νέα παρουσιάζουν το βιβλίο της Μαρίας Μαυρίκου  «Οι Απόκριες στη Σκύρο»

Για όσους δεν παίρνουν την εφημερίδα και θέλουν να γίνουν συνδρομητές το τηλέφωνο επικοινωνίας του Συλλόγου είναι 2103629840 και οι ώρες λειτουργίας από Δευτέρα έως Παρασκευή 6-8μμ.    

Σε όλη την Ευρώπη, οι δήμοι αλλάζουν τον αναπτυξιακό τους προσανατολισμό και κατακτούν ένα νέο ρόλο. Ένα ρόλο που αποδίδει στην τοπική κοινωνία μια ισχυρή Ψηφιακή Διάσταση. Αυτή η Ψηφιακή Διάσταση, αυτός ο νέος ρόλος είναι μια σύγχρονη διοικητική πρόκληση για τους Δήμους της χώρας. Η Ψηφιακή Στρατηγική 2006-2013 προσφέρει ειδικά στην Περιφέρεια και τους Δήμους όλης της χώρας και πολλές νέες ευκαιρίες. Στο πλαίσιο αυτό η Ειδική Γραμματεία Ψηφιακού Σχεδιασμού έχει ήδη προβεί στην υλοποίηση δράσεων οι οποίες συντελούν στην κατάκτηση της νέας Ψηφιακής Διάστασης που είναι και το επιθυμητό για τους δήμους της χώρας. Ενδεικτικά δράσεις που υλοποιούνται ήδη είναι η δημιουργία μητροπολιτικών δικτύων οπτικών ινών, ασύρματων δικτύων ευρυζωνικής πρόσβασης, «έξυπνων» ευρυζωνικών οικισμών κ.λ.π.

Η μετάβαση προς το ψηφιακό μέλλον αποτελεί μονόδρομο για την Αυτοδιοίκηση η οποία οφείλει να δείξει το δρόμο της προόδου της καινοτομίας και της αμεσότερης εξυπηρέτησης των πολιτών σε ρεαλιστική βάση.

Για το λόγο αυτό η ΚΕΔΚΕ (Κεντρική Ένωση Δήμων και Κοινοτήτων Ελλάδας) με τη συνεργασία και την υποστήριξη του ΙΤΑ (Ινστιτούτου Τοπικής Αυτοδιοίκησης), ξεκίνησε σε όλους τους ΟΤΑ της χώρας, την υλοποίηση του Προγράμματος «Κατάρτιση Αιρετών Εκπροσώπων Πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης στις Νέες Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών» με την επωνυμία «Ψηφιακός Δήμος». Στόχος της παρέμβασης είναι να ενεργοποιηθεί η κάθε τοπική κοινωνία ώστε οι Δήμαρχοι και οι αιρετοί εκπρόσωποι να έρθουν πιο κοντά στις νέες τεχνολογίες.

Αντικείμενο του Προγράμματος είναι η ενημέρωση, κατανόηση, ευαισθητοποίηση - και όχι η απόκτηση εξειδικευμένων δεξιοτήτων - των αιρετών τόσο για τις δυνατότητες και την προοπτική που προσφέρει η εισαγωγή κι η αξιοποίηση της ΤΠΕ (Τεχνολογίας Πληροφορικής και Επικοινωνιών), όσο και για τις σημαντικές επιλογές/ αλλαγές που προϋποθέτει και συνεπιφέρει η εφαρμογή τους στο Δήμο. Η κατάρτιση των αιρετών περιλαμβάνει δύο συμπληρωματικές κατευθύνσεις: α) την εξοικείωση των αιρετών στη χρήση υπολογιστή και ευρυζωνικού Διαδικτύου και β) την καλύτερη αξιοποίηση των πληροφοριακών συστημάτων και ψηφιακών υπηρεσιών που υλοποιούνται στους δήμους, στο πλαίσιο της Ψηφιακής Στρατηγικής.

Ο Ψηφιακός Δήμος συνιστά μία ολοκληρωμένη προσέγγιση η οποία με απλό και προσιτό τρόπο συμβάλλει στην αντιμετώπιση του ζητήματος του ψηφιακού χάσματος και του ψηφιακού αναλφαβητισμού στο χώρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και υποστηρίζει τις απαραίτητες αλλαγές που πρέπει να γίνουν με στόχο την ποιοτικότερη αναδιοργάνωση των δομών και των υπηρεσιών των Δήμων και Κοινοτήτων της χώρας μας.

Η εφαρμογή της ΤΠΕ στους Δήμους εξυπηρετεί πολλούς σκοπούς οι βασικότεροι από τους οποίους είναι:

1. Διευρύνει τις λειτουργικές και διοικητικές δυνατότητες των Δήμων διασυνδέοντας τα τμήματα του Δήμου εσωτερικά αλλά και το Δήμο προς τα έξω με άλλες Κυβερνητικές Υπηρεσίες (π.χ. Νομαρχίες, Επιμελητήρια, Ασφαλιστικά Ταμεία, Δικαστικές Αρχές, ΟΑΕΔ κ.λ.π.).
2. Καθιστά τη δουλειά των Δήμων πιο αποτελεσματική και αποδοτική επιτυγχάνοντας ολοκλήρωση των υπηρεσιών, οικονομίες κλίμακας, μείωση στα λειτουργικά κόστη, αποσυμφόρηση της ροή εργασίας, αύξηση του διοικητικού ελέγχου, περιορισμό των «νεκρών» χρόνων κ.λ.π.
3. Βελτιώνει την ποιότητα των αποφάσεων αξιοποιώντας τα εργαλεία της Πληροφορικής στην υποστήριξη αποφάσεων ενισχύοντας παράλληλα τη συλλογικότητα.
4. Καθιστά τον Πολίτη/Δημότη το κέντρο γύρω από τον οποίο λειτουργούν οι διοικητικές δομές και παρέχονται οι υπηρεσίες εξυπηρέτησης ανεξαρτήτως τόπου και χρόνου (καθ’ όλο το 24ωρο από οποιοδήποτε σημείο με τη χρήση του Διαδικτύου, του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και των Διαδικτυακών Πυλών).
5. Καθιστά τον Πολίτη/Δημότη επιθεωρητή της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών από τον Δήμο περιορίζοντας τον απομονωτισμό του (π.χ. με τη λειτουργία Helpdesk και κέντρου υποβολής παραπόνων όπως έχει με επιτυχία εγκαταστήσει ο Δήμος Τρικάλων).
6. Διευκολύνει τη συμμετοχή του Πολίτη στα κοινά προάγοντας την ηλεκτρονική δημοκρατία (με την εκτέλεση ηλεκτρονικών ψηφοφοριών/ δημοσκοπήσεων/ σφυγμομετρήσεων, και την εγκαθίδρυση φόρουμ ανταλλαγής απόψεων κ.λ.π.).
7. Συμβάλλει στην ανάδειξη της περιοχής (με τη δημιουργία ηλεκτρονικών τουριστικών οδηγών, ψηφιακών χαρτών, και χρήση της πολιτισμικής τεχνολογίας για την ανάδειξη αξιοθέατων, μνημείων, περιοχών φυσικού κάλλους κ.λ.π.).
8. Συμβάλλει στην επιτήρηση/προστασία περιοχών με τη χρήση γεωγραφικών πληροφοριακών συστημάτων και την αξιοποίηση εικόνας δορυφόρων.
Κατά την άποψή μας για να λειτουργήσουν με επιτυχία όλα τα παραπάνω στο δικό μας Δήμο θα πρέπει πέρα από την τεχνική υποδομή που απαιτεί την εγκατάσταση δικτύου οπτικών ινών ή ενεργών σημείων ασύρματης ευρυζωνικότητας και την επένδυση σε λογισμικό, η Δημοτική Αρχή να αντιμετωπίσει το θέμα με καινοτομία. Οι δήμοι που θα επενδύσουν (το πρόγραμμα ΕΣΠΑ δίνει τέτοιες δυνατότητες!) σε νέες τεχνολογίες δεν θα δουν άμεσα τα αποτελέσματα αλλά σύντομα τα οφέλη θα είναι πολλαπλά. Αυτό που χρειάζεται είναι όραμα και συναίνεση όλων να προχωρήσουμε μπροστά, να εστιαστούμε στον κοινό στόχο και να αξιοποιήσουμε τα άτομα εκείνα που έχουν γνώση και μεράκι στις νέες τεχνολογίες.

Η νέα γενιά που είναι εξοικειωμένη με τις νέες τεχνολογίες μπορεί να αποτελέσει την κινητήριο δύναμη για το σκοπό αυτό γιατί ούτως ή άλλως είναι και εκείνη που θα απαιτήσει από τη Δημοτική αρχή η υποδομή στις ΤΠΕ να αποτελεί σύντομα κοινωνικό αγαθό στον τόπο μας (όπως η ηλεκτροδότηση, η ύδρευση και η αποχέτευση). Οι έρευνες άλλωστε δείχνουν ότι σε 10 περίπου χρόνια από τώρα το 80% των υπηρεσιών που θα εκτελεί ο πολίτης με το κράτος θα γίνονται ηλεκτρονικά μέσω των Δήμων!

Ας αντιληφθούμε όλοι ότι η μορφή των Δήμων του αύριο περνά μέσα από τις επιλογές μας του σήμερα και ας προχωρήσουμε με αποφασιστικότητα στην Νέα Ψηφιακή Εποχή!

Καταλήγοντας και για όσους θα προτρέξουν να αμφισβητήσουν τις δυνατότητες της ράτσας μας, σας παραθέτω όσα από νωρίς είχε πει ο εκλιπών σκαπανέας της πληροφορικής, Καθηγητής του ΜΙΤ Μιχάλης Δερτούζος: «Αν και είναι συνήθως επικίνδυνες οι γενικεύσεις με βάση εθνικά καλούπια, το λογισμικό και οι πετυχημένες χρήσεις της πληροφορικής θέλουν τρέλες, ιδιορρυθμίες και εφευρετικότητα που δεν φυτρώνουν εύκολα στον κήπο της ομοιομορφίας. Τα άυλα προϊόντα της πληροφορικής αντιπροσωπεύουν ένα περίεργο μείγμα επιστήμης και τέχνης. Αντί για σχολαστική ακρίβεια θέλουν γρηγοράδα… και λίγο μπουρδούκλωμα. Ας τελειώσει το πρόγραμμα τώρα και ας έχει και λίγα σφάλματα. Εμείς οι Έλληνες έχουμε κάποια ανάλογη τάση στην αντιμετώπιση προβλημάτων - με ταχύτητα, μπουρδούκλωμα και διόρθωση - που αποτελεί πλεονέκτημα στην πληροφορική. Προσθέστε σ’ αυτό την κληρονομιά και την αγάπη που έχουμε στα σχήματα φαντασίας («αν ήταν έτσι… θα γινόταν έτσι…») στις φιλοσοφικές συζητήσεις… Νομίζω ότι έχουμε μια κλίση προς την άυλη πληροφορική που ξεπερνάει την τάση μας προς την υλική βιομηχανία».
Γιώργος Ντούρμας (g.dourmas@aegean.gr)

Ο γράφων είναι λέκτορας (ΠΔ 407/80) στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου στο αντικείμενο «Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης». Διετέλεσε μέλος και ερευνητής του E-Business Forum που μελέτησε το 2006 θέματα σχετικά με τη διείσδυση των νέων τεχνολογιών στην Ελλάδα. Έχει επίσης διατελέσει εισηγητής σεμιναρίων επιμόρφωσης στελεχών του Δημοσίου Τομέα στους νομούς Χίου, Λέσβου, Σάμου, Χανίων και Λασιθίου στα θέματα «Ηλεκτρονικής Κυβέρνησης και Διακυβέρνησης» μέσω του Ινστιτούτου Διαβαλκανικών Σπουδών Δημόσιας Διοίκησης. Σήμερα είναι επιστημονικός υπεύθυνος της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας στο γνωστικό αντικείμενο «Διαχείριση συμβολαίων παροχής υπηρεσιών πληροφορικής υποστήριξης με εξωτερικούς ιδιωτικούς παροχείς υπηρεσιών πληροφορικής» (μέτρο 2.5 της Κοινωνίας της Πληροφορίας).

Η αξία και η προσφορά των δασών, όχι μόνο στην εθνική οικονομία, αλλά και στην υγεία, είναι τεράστια. Ιδιαίτερα δε για την Ελλάδα, έχουν μεγάλη σημασία, γιατί η χώρα μας είναι κυρίως ορεινή με πολύ λίγες πεδιάδες. Το δάσος, όταν σκεπάζει τις απότομες και ορεινές εκτάσεις, γίνεται άγρυπνος φρουρός, είναι ένας αμέτρητος στρατός, που προστατεύει τις πλαγιές των βουνών από την ορμή των βροχών και καταιγίδων, δεν αφήνει το νερό να κάνει χαντάκια και να παίρνει το χώμα, αχρηστεύοντας έτσι τα ορεινά εδάφη. Δεν δημιουργούνται χείμαρροι για να καταστρέψουν βουνά και να πλημμυρίσουν πεδιάδες. Κάθε δέντρο του δάσους είναι κι ένα καρφί, που στεριώνει και κρατάει το χώμα των ορεινών τόπων.

Παράλληλα με την αναχαίτιση της ορμής των βροχών και την πρόληψη των πλημμύρων, τα δάση διευκολύνουν την απορρόφηση των νερών από το έδαφος, τον εμπλουτισμό των υπόγειων δεξαμενών και τη δημιουργία άφθονων πηγών με δροσερά και γάργαρα νερά, που απ’ αυτά υδρεύονται πόλεις και χωριά και ποτίζονται απέραντες εκτάσεις.

Επίσης τα δάση ευνοούν και βελτιώνουν τη θερμοκρασία, προστατεύουν απ’ τους ανέμους και καλυτερεύουν το κλίμα του τόπου, ασκώντας έτσι ευεργετική επίδραση στην υγεία του ανθρώπου και είναι οι πιο αθόρυβες και ανέξοδες μηχανές, που καθαρίζουν τον αέρα από τα διάφορα δηλητήρια, τις αναθυμιάσεις, τα παθογόνα μικρόβια και το ανθρακικό οξύ.

Τεράστια είναι και η προσφορά του στην εξυγίανση του εδάφους. Με λίγα λόγια προσφέρει στον άνθρωπο την πιο ευσυνείδητη υγειονομική υπηρεσία.

Απερίγραπτη είναι επίσης η αισθητική αξία και ομορφιά του δάσους και τεράστια τα οικονομικά οφέλη που είναι σε όλους μας γνωστά, γι αυτό, όλα τα πολιτισμένα κράτη, όχι μόνο φροντίζουν να διατηρούν τη δασική τους κληρονομιά, αλλά και να φυτεύουν καινούρια και να αναδασώνουν αμέσως όσα καταστρέφονται από τις πυρκαγιές, γιατί το πράσινο πέρα και πάνω απ’ όλα όσα προαναφέραμε είναι ένα δείγμα πολιτισμού.

Στην περίοδο της Τουρκοκρατίας, τα δάση στην πατρίδα μας έπιαναν το 50% της έκτασής της. Μετά την απελευθέρωση αρχίζει η αύξηση του πληθυσμού και η παράλληλη μείωση των δασικών εκτάσεων. Βουνά ολόκληρα εκχερσώθηκαν, για να γίνουν χωράφια και δάση απέραντα πυρπολήθηκαν, για να γίνουν βοσκοτόπια. Οι φωτιές με τις εκχερσώσεις, η άτακτη υλοτομία και ξύλευση είναι οι τρεις θανάσιμοι εχθροί του ελληνικού δάσους. Έτσι έχουμε φτάσει σήμερα τα δάση μας να καλύπτουν ποσοστό κάτω από 16-17% ίσως και λιγότερο, μιας και τα στοιχεία που διαθέτω είναι παρελθόντων ετών.

Τα τελευταία χρόνια, μια κακή, ας την πούμε, μοίρα, μας κυνηγάει και τεράστιες δασικές εκτάσεις έχουν γίνει παρανάλωμα του πυρός. Απέραντες βουνοπλαγιές γυμνώθηκαν και δάση με υπεραιωνόβια δέντρα καταστράφηκαν, έγιναν στάχτη. Κλαίει η ψυχή σου και ματώνει η καρδιά σου όταν αντικρίζεις τα καψαλισμένα βουνά. Κάθε καλοκαίρι η Ελλάδα καίγεται και οι εμπρηστές δεν πιάνονται, μένουν ατιμώρητοι και συνεχίζουν το απάνθρωπο έργο τους.

Έρχεται το φετινό καλοκαίρι. Το φάσμα του κινδύνου των πυρκαγιών επικρέμεται πάνω από τα κεφάλια μας. Έχουμε προετοιμαστεί; Έχουμε αντιπυρικές ζώνες; Έχουμε δημιουργήσει προσβάσεις προς διάφορα σημεία του δάσους ώστε να μπορούν οι πυροσβέστες να προβούν σε κατασβέσεις πιθανών πυρκαγιών και κυρίως έχουμε ευαισθητοποιήσει την κοινωνία και σε ποιο βαθμό για τη σπουδαιότητα και τη σημασία του δάσους ή θα βλέπουμε τις τεράστιες φωτιές και θα κάνουμε το σταυρό μας παρακαλώντας το θεό να μας σώσει; Περιμένουμε και ελπίζουμε για το καλύτερο.

Γ.Δ.ΓΙΑΝΝΟΥΚΟΣ 

 Ένας νέος τουριστικός οδηγός για το νησί της Σκύρου αναρτήθηκε στο internet

 Πατήστε εδω:

ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΚΥΡΟΥ